طرح توجیهی بازیافت ضایعات پلاستیک

معرفی محصول | طرح توجیهی بازیافت ضایعات پلاستیک

کالاهای پلاستیکی غالبا از مواد پلیمری مصنوعی ساخته می شوند و به دلیل اینکه دوام و پایداری زیادی را در محیط زیست دارند، منجر به ایجاد آلودگی های بسیاری برای محیط زیست می شوند که به راحتی نمی توان از اثرات آن ها رها شد.

مصرف پلاستیک ها در پی توسعه تکنولوژی های فرآیند و شکل دهی در صنایع مختلف شامل صنعت بسته بندی، لوازم خانگی، کشاورزی، خودروسازی و … با گسترش بالایی مواجه بوده است. پلاستیک ها از نطر وزنی ده درصد از ضایعات جامد را تشکیل می دهند اما به دلیل دانسیته پایین، حجمی بین 25 تا 30 درصد از کل ضایعات جامد را در بر می گیرند.

بنابراین اینطور می توانیم بگوییم که بازیافت پلیمرها هم از نظر اقتصادی و هم از نظر زیست محیطی بسیار حائز اهمیت است و همین موضوع سبب شده است که کشورهای توسعه یافته در این زمینه از تکنولوژی های بالایی و مطابق با استاندارد های بین المللی برای بازیافت ضایعات استفاده کنند.

بازیابی ضایعات پلاستیک و بازیافت آن ها فرآیندی می باشد که طی آن مواد زائد جدا می شود تا بتوان از آن در تولید محصولات جدید استفاده کرد. در واقع در طرح توجیهی بازیابی ضایعات پلاستیک هدف بازگرداندن مواد قابل استفاده از پلاستیک به چرخه تولید می باشد.

فواید بازیابی ضایعات پلاستیک

از مهم ترین فواید و نتیجه بازیابی ضایعات پلاستیک می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• از میزان حجم زباله ورودی به محیط زیست کم می شود.
• از میزان آلودگی که برای محیط زیست ایجاد می گردد، کاسته می شود.
• برای دفن زباله ها و سوزاندن آن ها به مراکز کمتری نیاز است.
• میزان تولید مواد اولیه و یا واردات مواد اولیه خام به کشور کاهش می یابد.
• بازیابی ضایعات پلاستیک منجر به تولید ملی و ایجاد اشتغال می شود.
• با بازیابی ضایعات پلاستیک سطح بهداشت عمومی افزایش پیدا می کند.

انواع ضايعات پلاستيكی | طرح توجیهی بازیافت ضایعات پلاستیک

ضایعات پلاستیکی دارای انواع مختلفی هستند که در ادامه به آن ها اشاره شده است:

• ضايعات صنعتی : ضایعات واحد های تولیدی محصولات پلاستیکی
• ضايعات خانگی : شامل  ضایعات پلاستیکی دور ریختنی همچون ظروف یکبار مصرف و …
• ضايعات كشاورزی : ضایعات کشاورزی شامل کیسه ها و فیلم های پلاستیکی مورد استفاده در کشاورزی
• ضايعات تجاری : بسته بندی های پلاستیکی کالاهای تجاری

جنس پلاستیک های بازیافتی

در طرح توجیهی بازیابی ضایعات پلاستیک از مواد پلاستیکی مختلف، جنس های متفاوتی از پلاستیک بازیافت می گردد که در ادامه به آن ها اشاره کرده ایم:

• پلي اتيلن ترفتالات (PET) از انواع بطری شامل بطری آشاميدنی، دهان شوی، نوشابه، الياف، فيلم و ورق، فرش، تسمه، باتری و …
• پلي اتيلن سنگين (HDPE) از لوله، سطل، گلدان، حفاظ باغچه، فيلم و ورق، خانه حيوانات، الوار پلاستيكی، كاشی، انواع بطری و …
• پلي اتيلن سبک (LDPE) از سطل زباله، كاشی، مبلمان، فيلم، ورق، الوار پلاستيكي، ظروف غذا و …
• پلی وينيل كلراید (PVC) از پلاستیک های بسته بندی، فيلم و ورق، كاشی، جعبه كاست، كابل، انواع بطری و …
• پلی پروپیلن (PP) از انواع باتری اتومبيل، قيف، چرخ دوچرخه، سطل، ورق، سینی های مخصوص ماكروويو و …
• پلی استايرن (PS) از انواع ترمومتر، ايزولاسيون حرارتی، كارتن تخم مرغ، بسته بندی، فنجان نوشيدنی های گرم، لوازم آشپزخانه و …
• پلی كربنات (PC) از انواع شيشه های شير خوری كودكان
• مخلوط پلاستیک ها از پايه های زهكشی، نرده های پلاستيكی، بلوک های سنگ فرش، تسمه نقاله

استفاده از مواد اولیه ای که از طریق بازیابی پلاستیک به دست می آید، سبب می شود که قیمت تمام شده محصولات تولیدی نیز کاهش پیدا کند و تولید کنندگان قادر به ارائه محصولاتی با قیمت های مناسب تر با بازار باشند.

لازم است اشاره کنیم که در میان جنس های مختلفی از پلاستیک که به آن ها اشاره کردیم بازیافت برخی نسبت به دیگر پلاستیک ها الویت بالاتری دارد. به عنوان مثال پلی استر از پلیمرهای است که تخریب آن در محیط زیست بسیار زمانبر و طولانی می باشد. به همین دلیل بازیافت آن ضمن اینکه به محیط زیست کمک می کند، منجر به کاهش مصرف انرژی نیز می گردد.

موارد كاربرد محصول مورد بررسی در طرح توجیهی بازیابی ضایعات پلاستیک

از ضایعات پلاستیکی بازیافت شده در زمینه های مختلفی استفاده می شود که در ادامه به برخی از مهم ترین آن ها اشاره کرده ایم:

• بسته بندی
• تولید قطعات اتومبيل
• پوشش كابل های تلفن
• استفاده به عنوان ماده افزودنی به قیر و اصلاح کننده آسفالت ها
• کاربرد به عنوان پر کننده در جاده سازی
• تولید پایه های ضد ارتعاش برای راه آهن، پایه پل ها
• تولید پوشش های حفاظتی برای کابل ها و لوله های زیر زمینی
• استفاده از مواد بازیافتی پت در تولید الیاف، ورق، تسمه، ظروف تزریقی، بطری و …
• تولید نخ های نایلونی برای قالیبافی، موکت بافی و پوشاک
• تولید پالت های پلاستیکی
• و …

كالای جايگزین محصول مورد بررسی در طرح توجیهی بازیابی ضایعات پلاستیک

در این قسمت قصد داریم به کاربردهای الیاف پت که حاصل بازیابی ضایعات پلاستیک هستند، به همراه کالاهای جایگزین آن اشاره کنیم.

• جایگزین اليافPET در تولید تسمه های نقاله : الياف پليآميد
• جایگزین اليافPET در تولید طناب : الياف پليآميد، الياف پلياتيلن
• جایگزین اليافPET در تولید فرش : الياف پليآميد، الياف اكریلیک
• جایگزین اليافPET در تولید تاير : نايلون و ريون
• جایگزین اليافPET در تولید پرده : الياف اكريلیک، نايلون و الياف پروپيلن
• جایگزین اليافPET در تولید  البسه : ويسكوز رايون، پشم و كتان

از الیاف پلی استر نیز در سیستم ریسندگی کوتاه استفاده می شود که می توان به جای آن از پنبه استفاده کرد. در این سیستم ممکن است از الیاف صد درصد پلی استر و یا ترکیب آن با الیاف های دیگر شامل پنبه، ویسکور و … استفاده گردد. معمولا الیاف پلی استر جایگزین مناسبی برای الیاف طبیعی می باشند که دارای قیمت های کم تری نیر هستند.

اهميت استراتژيکی كالا

در طرح توجیهی بازیابی ضایعات پلاستیک هدف جلوگیری از اتلاف منایع مالی و طبیعی کشور در جهت تولید پلاستیک می باشد. همینطور با بازیابی ضایعات پلاستیک می توان از تولید مواد اولیه جدید، واردات مواد اولیه و وابستگی به دیگر کشور ها نیز جلوگیری کرد ضمن اینکه اینکار منجر به حفظ محیط زیست و جلوگیری از انتشار آلودگی به آب، خاک و هوا نیز می شود.

متناسب با افزایش جمعیت و افزایش تولید زباله های پلاستیکی می توان گفت که بازیافت پلاستیک به امری ضروری تبدیل شده است. همینطور باریافت زباله های پلاستیکی در یک فرآیند نظام یافته می تواند ضمن حفظ سلامت و بهداشت محیط زیست، در اشتغالزایی و تامین حفظ سلامت و بهداشت محیط زیست نیز تاثیر گذار باشد.

هم اکنون بسیاری از کارخانه ها برای این اینکه میزان هزینه های خود را کاهش دهند، به جای مواد اولیه خام اقدام به خرید مواد پلاستیکی بازیافتی می کنند. از مهم ترین موضوعات در زمینه بازیابی ضایعات پلاستیک این است که تمامی مراحل بازیافت با رعایت اصول و ضوابط بهداشتی صورت بگیرد.

جداسازی و تفکیک درست زباله ها می تواند به این فرآیند سرعت ببخشید. به همین دلیل آموزش و ترغیب طبقات مختلف مردم به تفکیک زباله ها می تواند به بازیابی ضایعات پلاستیک کمک کند.

کشورهای عمده توليدكننده و مصرف كننده محصول | طرح توجیهی بازیافت ضایعات پلاستیک

از مهم ترین کشورهای تولید کننده الیاف پلی استر از طریق بازیابی ضایعات پلاستیک می توان به کشورهای چین، تایوان، کره، هند، آمریکا، ژاپن و مکزیک اشاره کرد.

مهم ترین کشورهای مصرف کننده پلی استر نیز کشورهای چین، آمریکا، تایوان، هندف کره، ژاپن و مکزیک هستند.

روش های مختلف بازیابی ضایعات پلاستیک | طرح توجیهی بازیافت ضایعات پلاستیک

برای بازیابی ضایعات پلاستیک و تبدیل آن ها به مواد باارزش اقتصادی دو روش بازیافت شیمیایی و فیزیکی مورد استفاده قرار می گیرد.

روش بازيافت شيميایی

• متانولايز كردن ضايعات PET در حضور كاتاليست (كاتاليزورهای شامل استات كبالت و استات منگنز در دماي ١٨٠ در جه سانتی گراد و فشار ٥/٢ مگاپاسكال ) و توليد DMT, EG
• گلايكولايز ضايعات PET در حضور كاتاليست ، تبدیل ضایعات PET به BHET
• آمونولايز ضايعات PET و تبدیل ضايعات PET به ترفتالاميد جهت توليد مواد خام مورد نياز آميدهای حلقوی
• هيدروليز اسيدی، قليایی يا خنثی ضايعات PET در حضور اسيد سولفوریک و تبدیل آن به اسيد ترفتالیک و اتيلن گلايكول
•  متانولايز ضايعات PET با متانول در شرايط فوق بحرانی

بازيافت فيزيکی ضايعات

بازریافت فیزیکی پلی استرهای PET در چند مرحله شامل موارد زیر انجام می شود.

• مرحله شستشوی اوليه در سیلندرهای حاوی آب داغ جهت پاک کردن آلاینده های موجود و جدا کردن محلول های سوزآور، برچسب ها، شيشه و شن و هر گونه آلودگی
•  مرحله كاهش اندازه در قسمت ریز کننده مرطوب
• مرحله شستن، جداسازی و خشک نمودن
• مرحله توليد الياف با ذوب کردن در اکسترودر و تزریق از اسپينرت و در نهایت خنک شدن

خدمات قابل ارایه کاردوک به طرح ها و واحدهای تولید کننده